8. Dennenappels uit de laag van Usselo

Je ziet hier resten van dennenappels uit de Laag van Usselo, een dunne, donkere band in het zand met veel houtskool. Deze laag is ongeveer 12.000 tot 13.000 jaar oud en hoort bij het laatste deel van de laatste ijstijd. De naam komt van het dorp Usselo, bij Enschede.

De Laag van Usselo is geen dikke laag, maar juist een smalle streep in het zand. Meestal is hij maar een paar centimeter dik, soms ongeveer tien. Toch valt hij goed op, omdat hij donker is en vol houtskool en verbrande plantenresten zit. In dat dunne laagje zijn ook resten van dennenappels gevonden, zoals de exemplaren die je hier ziet.

Aan het einde van de ijstijd was het klimaat vaak nog koud, maar erg droog. Grote delen van Nederland leken op een open steppe of toendra, met gras, struiken en naaldbomen. In zo’n droog landschap kunnen branden makkelijk ontstaan en zich snel verspreiden. De houtskool, plantenresten en dennenappels in de Laag van Usselo vertellen zo het verhaal van de laatste fase van de ijstijd in onze streek.

De Laag van Usselo is extra bijzonder omdat hij precies bij de overgang van Pleistoceen naar Holoceen ligt, de grens tussen de laatste ijstijd en de warmere periode waarin wij nu leven.