6. Neanderthalers in Twente

Niet alleen dieren leefden hier in de ijstijd. Er waren ook mensen: de Neanderthalers. Neanderthalers waren jagers‑verzamelaars. Ze trokken rond op zoek naar voedsel. Ze jaagden op dieren zoals paarden en herten en verzamelden planten, noten en bessen.

In Nederland kennen we sporen van Neanderthalers al van ongeveer 250.000 jaar geleden, onder andere in Limburg. In Twente zijn ook belangrijke vondsten gedaan, bijvoorbeeld bij Weerselo en in andere delen van de regio. Daar zijn vuurstenen werktuigen gevonden die tussen ongeveer 130.000 en 70.000 jaar oud zijn.

De vuurstenen schaaf die je hier ziet, is ongeveer 50.000 jaar oud en gevonden op de Usseler Es, net ten zuiden van Enschede. In de bodem van de Usseler Es komt geen vuursteen voor. Neanderthalers moeten dit materiaal dus van elders hebben meegenomen, waarschijnlijk uit Duitsland.

Kijk naar de vorm van de schaaf. Door kleine stukjes vuursteen precies af te slaan, maakten Neanderthalers scherpe randen. Zo’n schaaf gebruikten ze om huiden schoon te maken of om hout en planten te bewerken. Van de huiden maakten ze kleding en misschien ook tenten, als bescherming tegen de kou.

De Neanderthalers verdwenen uiteindelijk uit Europa, ergens tussen 40.000 en 35.000 jaar geleden. Later leefde in dit gebied een andere mensensoort: de moderne mens, mensen zoals wij.